Y Bywgraffiadur Cymreig


A  B  C  D  E  F  G  H  I  J  K  L  M  N  O  P  Q  R  S  T  U  V  W  X  Y  Z



JONES , JOHN OWEN ( 1857 - 1917 ), gweinidog ac athro gyda'r Methodistiaid Calfinaidd, a llenor ;

g. 11 Ionawr 1857 yn Bryn-duntur , Bethesda ( Arfon ). Gadawodd Ysgol Frutanaidd Carneddi yn 12 oed, i weithio mewn ffatrïoedd gwlŵn ym Methesda a Chlwt-y-bont , ac wedyn yn chwarel Cae-braich-y-cafn . Derbyniwyd ef yn bregethwr yn 1879 , ac wedi tymor yng Nghlynnog aeth i Goleg y Bala yn 1880 . Yr oedd yn un o fyfyrwyr cyntaf ( 1884 ) Coleg y Gogledd , a graddiodd ym Mhrifysgol Llundain yn 1888 , gydag anrhydedd mewn athroniaeth. Penodwyd ef i gymryd y dosbarthiadau elfennol yng Ngholeg y Bala ; a phan wnaethpwyd y dosbarthiadau hynny yn ‘Adran’ ar wahân ( 1891 ), rhoddwyd eu gofal ar E. Wynne Parry (gw. dan Parry , Griffith ) ac yntau; pan fu f. Parry ( 1897 ) daeth yn bennaeth arni. Parhaodd yn ei swydd hyd 1915 , pan benderfynwyd diddymu'r adran, er mawr siom iddo. Ymneilltuodd i Gaernarfon ; yn 1916 bu'n athro yn yr ysgol sir yno; bu f. 6 Mawrth 1917 , a chladdwyd yng Nghaeathro .

Ei brif nodwedd oedd gweithgarwch dygn. Yr oedd yn athro da a llwyddiannus, ond yn ddisgyblwr llym na allai oddef ffyliaid. Ac yr oedd yn rhy ddidderbynwyneb i blesio gwŷr mawr ei gyfundeb, fel na chafodd unrhyw swydd ynddo — dymunodd yn ofer, fwy nag unwaith, am gadair yng Ngholeg y Bala . Pregethai'n sylweddol, ond yma eto nid yn boblogaidd. Ceidwadol oedd ei ddiwinyddiaeth, a gellir amau ai mewn athroniaeth yr oedd ei gryfder, ar waethaf ei radd ynddi. Yn hytrach, mewn ieithoedd y rhagorai, ac yr oedd yn Lladinwr cadarn; gadawodd E. V. Arnold fwy o'i ôl arno ym Mangor na Henry Jones , a bu ei gyfeillgarwch agos â Hugh Williams [q.v.] yn ateg i hyn. Sgrifennodd lawer i'r cyfnodolion; cyhoeddodd esboniadau ar efengylau Luc a Ioan , ac ar epistolau Ioan . Yn Cymru (O.M.E.) , 1894-6 , cyhoeddodd gyfieithiadau o'r prif ffynonellau Lladin ar hanes bore Prydain , a chyhoeddwyd y rhain yn llyfr, O Lygad y Ffynnon , yn 1899 . Yn 1905 , cyhoeddodd gyfieithiad ( Dilyn Crist ) o Thomas à Kempis , a aeth i ail argr. yn 1907 ; ac yr oedd wedi bod yn cyfieithu Cyffesion Awstin , o bryd i bryd, yn Y Drysorfa , gan fwriadu cyhoeddi'r gwaith yn llyfr.

Ffynonellau:

  • John Pritchard , Rhamant Bywyd Athro, sef Hanes gyrfa y Parch. John Owen Jones , Bala, 1927 , 1927 ;
  • adnabyddiaeth bersonol.

Awdur:

Yr Athro Emeritus Robert Thomas Jenkins, C.B.E., D.Litt., Ll.D., F.S.A., (1881-1969), Bangor

Blwyddyn Cyhoeddi: 1953-54