Y Bywgraffiadur Cymreig


A  B  C  D  E  F  G  H  I  J  K  L  M  N  O  P  Q  R  S  T  U  V  W  X  Y  Z



JONES , HUGH WILLIAM ( 1802 - 1873 ), gweinidog gyda'r Bedyddwyr, a golygydd ;

g. 9 Ebrill 1802 yn y Cwrt , Penrhyn-coch , Ceredigion , yn fab i John ac Elizabeth Jones . Eglwyswyr selog oedd ei rieni, a bwriedid iddo yntau fod yn glerigwr ; eithr (nid heb gryn wewyr meddwl) troes at y Bedyddwyr , a bedyddiwyd ef (gyda'i fam) 25 Mawrth 1821 . Gan nad oedd le iddo yn athrofa'r Fenni , aeth i goleg Bradford , a bu yno bedair blynedd. Ar 10 Ebrill 1828 urddwyd ef yn weinidog Ebeneser , Blaenafon ; bu wedyn yn Nhredegar ( Awst-Rhagfyr 1831 ), yn Charles Street , Casnewydd ( 1832-5 ), ac yn y Tabernacl , Caerfyrddin ( 1835-72 ). Pregethai'n anwastad, ond ar adegau'n ysgubol iawn. Eithr odid nad ar y llwyfan ac yn y Wasg y bu'n fwyaf ei ddylanwad. Yr oedd yn Rhyddfrydwr cryf, ac yn ddyn o gryn bwys yng ngwleidyddiaeth ei sir. Ddiwedd 1837 , prynodd Seren Gomer , a chyhoeddodd ef o 1838 hyd ddiwedd 1850 (pryd y daeth yn eiddo i gwmni o weinidogion gyda'r Bedyddwyr ), a bu'n gydolygydd iddo gyda'r hen olygydd Samuel Evans [q.v.] . Ysgrifennai gryn lawer i'r Seren ; yn neilltuol, amddiffynnodd olygiadau ei gymydog gynt yn Nhredegar , J. P. Davies [q.v.] . Bu'n briod ddwywaith; merch Titus Lewis [q.v.] oedd ei wraig gyntaf, a merch-yng-nghyfraith i Joshua Watkins [q.v.] oedd yr ail. Bu f. 1 Mehefin 1873 .

Ffynonellau:

  • Y Gwyddoniadur Cymreig , 1889–96 , ail arg., x, 649-51;
  • T. M. Jones , Llenyddiaeth fy Ngwlad , 1893 , 84;
  • man ffynonellau eraill.

Awdur:

Yr Athro Emeritus Robert Thomas Jenkins, C.B.E., D.Litt., Ll.D., F.S.A., (1881-1969), Bangor

Blwyddyn Cyhoeddi: 1953-54