Y Bywgraffiadur Cymreig


A  B  C  D  E  F  G  H  I  J  K  L  M  N  O  P  Q  R  S  T  U  V  W  X  Y  Z



MARC , SIARL ( 1720 - 1795 ), Tŷmawr , Bryncroes , Llŷn , pregethwr gyda'r Methodistiaid Calfinaidd, a phrydydd .

Ef oedd y pennaf o gryn lawer o ‘ gynghorwyr ’ ei wlad wedi ei dröedigaeth tua'r flwyddyn 1741 . Tybir mai saer coed oedd wrth ei grefft. Symudodd ei gartref deirgwaith neu bedair cyn myned i fyw yn fferm Tŷ Mawr , Bryncroes . Dyma a ddywedir amdano gan Robert Jones , Rhoslan [q.v.] yn Drych yr Amseroedd : ‘ Yr oedd yn ŵr o synwyrau cryfion, ac yn gadarn yn wir athrawiaeth, a'i ddoniau yn eglur i draddodi ei genadwri. Yr oedd yn barchus yn ei ardal, yn dderbyniol gan yr eglwysi. ’ Nid rhyfedd oedd i'r fath un ennill iddo'i hun le amlwg ym marn ei gydnabod. Er ei natur hynaws cafodd brofi erledigaeth, ond daliodd yn gadarn a diysgog i bregethu ac arolygu'r seiadau yng ngwlad Llŷn . Daeth y Tŷ Mawr yn fan cyfarfod i'r crefyddwyr, ac yn y flwyddyn 1752 fe adeiladwyd ar dir gerllaw y ffermdy y capel cyntaf i'r Methodistiaid yn sir Gaernarfon . Bu am rai blynyddoedd yn niwedd ei oes yn ddall . Bu f. 17 Mai 1795 yn 75 mlwydd oed. Am ei waith fel emynydd gw. J. Thickens , Emynau a'u Hawduriaid .

Ffynonellau:

  • Drych yr Amseroedd (ail arg.), 184;
  • Y Drysorfa , 1901 , 394;
  • Cylchgrawn Cymdeithas Hanes y Methodistiaid Calfinaidd , xxi, t. 46;
  • T. Richards , Ty Mawr Llyn—Deucanmlwydd Hanes yr Achos , 1948 , 1948 , 13.

Awdur:

Y Parchedig Richard Thomas, B.A. (1872-1950), Caernarfon

Atodiadau a chywiriadau:

MARC , SIARL ( Bywg. , 578-9)

Gw. hefyd Traf. Cymd. Hanes Arfon , xxvi, 65-7.

Blwyddyn Cyhoeddi: 1953-54