Y Bywgraffiadur Cymreig


A  B  C  D  E  F  G  H  I  J  K  L  M  N  O  P  Q  R  S  T  U  V  W  X  Y  Z



MATTHEWS , JOHN ( 1773 - 1848 ), tirfesurydd a gŵr cyhoeddus ;

g. 1 Ionawr 1773 , mab Edward Matthews o Benybont ger yr Wyddgrug . Ymgymerodd â gwaith mesur tir , ac erbyn 1811 enillasai le pwysig iddo'i hun gyda'r gwaith hwnnw yn y Gogledd. Yn 1819 penodwyd ef yn gomisiynydd ar gominoedd Arwystli , ac yn 1821 yn gomisiynydd a chanolwr ynglŷn â thir y Traeth Mawr , ger Porthmadog . Ym Mai 1823 symudodd i fferm Clydfanc , ger Llanidloes , ac, yn Rhagfyr 1828 , i Aberystwyth . Gwnaethpwyd ef yn fwrdais yn Aberystwyth , a gwnaeth lawer o'i briod waith yn y dref. Ymddiddorodd hefyd yn natblygiad y gweithiau mwyn yng Ngheredigion ac mewn mannau eraill. Dengys ei ddyddiaduron ei fod yn deithiwr cyflym ac yn deithiwr mawr, a'i fod yn gyfarwydd â Gogledd a chanolbarth Cymru drwyddynt draw. Yr oedd hefyd yn aelod ffyddlon gyda'r Methodistiaid Calfinaidd ; mynychai'r sasiwn bob cyfle a gâi, a thua diwedd ei oes gweithredai ar nifer o bwyllgorau cyfundebol. Bu f. 9 Ionawr 1848 . Priododd Elin , merch Tros-y-wern , ger yr Wyddgrug , a daeth eu mab, JOHN MATTHEWS ( 1808 - 1870 ), yntau yn dir-fesurydd , yn siopwr , yn faer tref Aberystwyth , ac yn gyfaill agos i Lewis Edwards [q.v.] a Henry Richard [q.v.] .

Ffynonellau:

  • Er Clod Saith Bennod ar Hanes Methodistiaeth yng Nghymru , 1934 , 113-33.

Awdur:

Thomas Iorwerth Ellis, M.A., (1899-1970), Aberystwyth

Blwyddyn Cyhoeddi: 1953-54