Y Bywgraffiadur Cymreig


A  B  C  D  E  F  G  H  I  J  K  L  M  N  O  P  Q  R  S  T  U  V  W  X  Y  Z



MORGAN , RICHARD ( 1854 - 1939 ), prifathro

ysgol y cyngor, Llanarmon-yn-Iâl ; g. yn Nhalybont , sir Aberteifi , 1854 , yn fab i Thomas Morgan , crydd . Cafodd ei addysg yn yr hen Ysgol Frutanaidd yn Nhalybont ac wedi hynny yng Ngholeg Prifysgol Bangor , a bu'n athro ysgol yn Aberystwyth am beth amser cyn symud i Lanarmon . Treuliodd yn agos i 40 mlynedd o'i oes yn Llanarmon a threfnodd yno hefyd ddosbarthiadau nos llewyrchus iawn. Ei ddiddordeb pennaf oedd natur. Enillodd dair gwobr ar y pwnc yn yr eisteddfod genedlaethol , a chyhoeddodd Tro Trwy'r Wig , Llyfr Blodau , Llyfr Adar , Rhamant y Gog Lwydlas , a hefyd erthyglau yn Cymru a chylchgronau eraill a ddengys ei wybodaeth eang a'i gariad at natur . Ei ddawn at sgrifennu ar y pynciau hyn yn yr iaith Gymraeg sy'n ei hynodi. Cyflwynodd Prifysgol Cymru radd M.A. er anrhydedd iddo yn 1922 am ei gyfraniad i lenyddiaeth Gymraeg . Ymddeolodd yn 1919 a threuliodd y tair blynedd olaf o'i oes yn Nhalybont , ac yno y bu f. ym mis Medi 1939 .

Ffynonellau:

  • The Welsh Gazette , 5 Hydref 1939 ;
  • The Cambrian News , 6 Hydref 1939 ;
  • Cymru (O.M.E.) .

Awdur:

Thomas Isfryn Jones, Aberystwyth

Blwyddyn Cyhoeddi: 1953-54