Y Bywgraffiadur Cymreig


A  B  C  D  E  F  G  H  I  J  K  L  M  N  O  P  Q  R  S  T  U  V  W  X  Y  Z



MORGAN , WILLIAM ( 1818 - 1884 ), gweinidog Annibynnol ac athro ;

g. yn 1818 yn Henllan Amgoed , sir Gaerfyrddin , o deulu cefnog a blaenllaw gyda'r achos yn Henllan . Cafodd fanteision addysg orau y cylch yn ei ieuenctid. Prentisiwyd ef yn ddilledydd , a bu wrth ei alwedigaeth yn Hwlffordd , Caerfyrddin , a Llundain . Ymgysylltodd â chymdeithasau diwygiadol yn Llundain . Dychwelodd i Gymru , dechreuodd bregethu a mynd i ysgol Ffrwd-y-fâl am flwyddyn, yna i Goleg Hackney , Llundain , am dymor byr, ac oddi yno i Brifysgol Glasgow gan fwriadu graddio yno. Pallodd ei iechyd a theithiodd yn yr Almaen a'r Yswistir . Dychwelodd a phenderfynu cymryd eglwys. Urddwyd yn Heol Undeb , Caerfyrddin , 27 Ebrill 1847 . Bu gofal eglwys Blaenycoed arno am ysbaid. Gwahoddwyd ef i fod yn weinidog yr eglwys Annibynnol Saesneg yng Nghaerfyrddin . Etholwyd ef yn athro diwinyddiaeth yng Ngholeg Caerfyrddin 1 Ionawr 1863 . Ymunodd yn ieuanc â'r ‘ Liberation Society ,’ a bu'n gefnogydd eiddgar iddi ar hyd ei oes. Daeth yn un o'r arweinwyr blaenaf yn ei gyfnod ym mudiadau addysg, cydraddoldeb, a rhyddid crefyddol a gwleidyddol . Bu f. 25 Ebrill 1884 .

Ffynonellau:

  • The Congregational Year Book ;
  • Y Dysgedydd , 1884 ;
  • Y Diwygiwr , 1884 ;
  • Y Tyst a'r Dydd , Dolgellau / Merthyr Tydfil, 1871-Mehefin 1872; Gorff. 1872-1891 , 6 Mai 1884 ;
  • Hanes Eglwysi Annibynnol Cymru , v, 327-8.

Awdur:

Y Parch. John Dyfnallt Owen, M.A., (1873-1956), Aberystwyth

Blwyddyn Cyhoeddi: 1953-54