Y Bywgraffiadur Cymreig


A  B  C  D  E  F  G  H  I  J  K  L  M  N  O  P  Q  R  S  T  U  V  W  X  Y  Z



NICHOLSON , WILLIAM ( 1844 - 1885 ), gweinidog gyda'r Annibynwyr ;

g. yng Nghaergybi fis Ebrill 1844 . Addysgwyd ef gan ei weinidog , William Griffith [q.v] . Aeth i Goleg Normal Bangor , i ymgymhwyso i fod yn athro ysgol . Ar derfyn ei gwrs yn 1862 aeth yn athro i Lwydcoed , Aberdâr , ac yno, yn eglwys Horeb , y dechreuodd bregethu . Symudodd i ysgol Llanengan , Llŷn . Derbyniodd alwad i ofalu am eglwysi Rhoslan a Llanystumdwy ac ordeiniwyd ef 20 Awst 1867 ; arhosodd yno am ryw ddwy flynedd a symudodd i eglwys Treflys , Bethesda . Yn 1872 derbyniodd alwad o eglwys enwog y Groeswen a bu yno hyd 1876 , pryd yr aeth yn olynydd i Gwilym Hiraethog i eglwys Grove Street , Lerpwl , ac yno y bu f., Gorffennaf 1885 ; claddwyd ef yn Toxteth Park Cemetery , Lerpwl , yn 41 oed. Er na bu ond 18 mlynedd yn y weinidogaeth daeth yn un o'r pregethwyr mwyaf poblogaidd, a hynny ar gyfrif newydddeb ei ddawn. ‘ Nid yn aml y clywid neb yn meddu mwy o allu i ddyddori ei wrandawyr ,’ meddai'r Dr. John Thomas . Ar gyfrif ei amlygrwydd ynglŷn â brwydr y cyfansoddiadau (gw. M. D. Jones ) cythruddodd nifer yn eglwys Grove Street ; aethant allan a sefydlu eglwys arall yn Kensington yn 1878 . Yr oedd Nicholson yn llenor a bardd gwych. Yn 1881 cyhoeddodd y Cennad Hedd , misolyn a gylchredai gan mwyaf ymhlith yr Annibynwyr , a pharhaodd i'w olygu hyd ei farw. Yn 1876 cyhoeddodd gyfrol yn cynnwys dyfyniadau o'i bregethau ynghydag englynion a chywyddau, etc., dan y teitl Y Dyferion .

Ffynonellau:

  • Hanes Eglwysi Annibynnol Cymru , ii, 342, 378; iii, 203, 295; v, 406-13;
  • Y Dysgedydd , 1867 , 397;
  • Bangor Normal College for the training of teachers for British schools in Wales Report , Bangor , 1906 ;
  • O. L. Roberts , Lloffion Grawnwin sef cyfrol-goffa y Parchedigion William Roberts, William Nicholson, D.M. Jenkins, Hugh Jones, David John, H. Parry Thomas, o gyfundeb Anibynwyr Cymreig Lerpwl, Manchester, a'r amgylchoedd , Lerpwl, 1907 , 35.

Awdur:

Y Parch. Richard Griffith Owen, M.A., (1890-1973), Bangor

Blwyddyn Cyhoeddi: 1953-54