Y Bywgraffiadur Cymreig


A  B  C  D  E  F  G  H  I  J  K  L  M  N  O  P  Q  R  S  T  U  V  W  X  Y  Z



WILLIAMS , WILLIAM JONES ( 1863 - 1949 ), swyddog yn y gwasanaeth gwladol, Ysgrifennydd Cwmni Kodak, Trysorydd Coleg Harlech ac Urdd Gobaith Cymru ;

g. 21 Mai 1863 yn Salford , sir Gaerhirfryn , yr hynaf o 7 plentyn John Williams ( 1828 - 1877 ), ‘ warehouseman ’ (gynt o Dyn-y-graig , Garthgarmon , gerllaw Llanrwst ) a'i wraig (gyntaf), Ellen Williams ( 1838 - 1874 ), brodor o Fethel , gerllaw Llandderfel , sir Feirionnydd . Wedi cyfnod byr yn Ysgol Ramadeg Manceinion ( Ion. 1875 hyd Rhag. 1876 ) dechreuodd weithio ( 21 Rhag. 1876 ) ym masnach ‘ Mr. Salmon's, Machinist, Manchester ’, am gyflog o bum swllt yr wythnos. Tua'r flwyddyn 1880 pasiodd arholiad y gwasanaeth gwladol (‘ Second Division Clerk ’) a bu yn Adran yr Exchequer and Audit hyd 1900 . Y flwyddyn honno fe'i gwahoddwyd gan George Davison (wedi hynny o Blas Wern Fawr , Harlech , cartref ‘ Coleg Harlech ’ yn awr, ac a fuasai yntau yn Adran yr Exchequer and Audit ) i ddyfod yn Ysgrifennydd Cwmni Kodak Limited ; parhaodd yn y swydd honno hyd 1928 . Cyn iddo adael y gwasanaeth gwladol yr oedd wedi cymryd arholiadau allanol Prifysgol Llundain ac wedi graddio yn B.A. , ac yn LL.B. ; pasiodd hefyd arholiadau'r bargyfreithwyr (yr oedd yn aelod o'r Middle Temple ). Trafaeliodd lawer yng ngwasanaeth Cwmni Kodak yn Ewrop (gan gynnwys Rwsia ), De Affrica , a'r Aifft , i drefnu neu arolygu canghennau o'r cwmni hwnnw; yr oedd, wrth gwrs, yn gyfrifydd a gawsai brofiad helaeth.

Yn ystod ei gyfnod yn Llundain yr oedd W. J. Williams yn aelod yng nghapel y M.C. yn Shirland Road ; yr oedd hefyd yn aelod cynnar o'r Fabian Society ac Anrhydeddus Gymdeithas y Cymmrodorion , ac yn flaenllaw gyda mudiad Cymru Fydd . Wedi iddo ymddeol o'i swydd dan gwmni Kodak (ac yn arbennig wedi iddo symud i Gae Ffynnon , Llandudno Junction , yn 1921 ) gallodd roddi mwy a mwy o wasanaeth i gymdeithasau, sefydliadau, a mudiadau. Yn eu plith yr oedd Coleg Harlech ( Trysorydd , 1927-48 , ac yna'n Is-Lywydd ), Urdd Gobaith Cymru ( Trysorydd , 1931-42 ), y Blaid Lafur (bu'n helpu i gynnal Y Dinesydd ), Cymdeithas Addysg y Gweithwyr (bu'n cynnal dosbarth — Llenyddiaeth Cymru — yng Nghonwy am chwe thymor), Cymdeithas Hynafiaethau Cymru , &c. Ar ei gyngor ef y corfforwyd Cwmni Urdd Gobaith Cymru (Corfforedig) .

Pr. Mary Williams ( 1873 - 1942 ), merch o Lundain (gynt o Ruthun ), a oedd fel ei gŵr a chanddi ddiddordeb mawr mewn dringo mynyddoedd a chreigiau . Bu Williams yn dringo yng Ngogledd Cymru ac yn yr Alpau ac yr oedd yn gyfeillgar â dringwyr adnabyddus megis Owen Glynne Jones , Roderick Williams , J. M. Archer Thomson , G.D. , ac A. P. Abraham ; yr oedd yn aelod o'r Alpine Club (er 1903 ) a hefyd yn perthyn i'r Climbers’ Club . Ysgrifennodd gyfran i waith S. H. Hamer , Dolomites ( 1910 , arg. arall yn 1926 ) ac i Cassell 's Storehouse (gol. S. H. Hamer ). Casglodd lyfrgell breifat dda, gan gynnwys ynddi lawer o lyfrau Cymreig a llyfrau ar ddringo mynyddoedd. Bu f. 10 Awst 1949 .

Ffynonellau:

  • Alpine Journal , Vol. 57. Tach. 1950 ;
  • Manylion a gafwyd gan y diweddar Dr. Thomas Jones, C.H. ;
  • Yr Aelwyd , Hyd. 1949 .

Awdur:

Margaret Beatrice Davies, M.B.E., Aberystwyth

Blwyddyn Cyhoeddi: 1970